Uçan Ev Kadını: Fanny Blankers

Fanny Blankers… Uçan Ev Kadını… Uçan Hollandalı… İnanılmaz Fanny.

Kadın atletizminin ilk kraliçesi Hollandalı Fanny Blankers, 1918’de Amsterdam’da doğdu. 17 yaşında hangi spora odaklanacağını seçmek onun için zordu. Yüzme antrenörünün, Hollanda’nın o zamana kadar çok yüzücüye sahip olması ve olimpiyatta Fanny’nin koşuda daha iyi bir şans yakalayacağını düşünmesiyle, Fanny koşuya yöneldi. Bugün atletizmde Fanny Blankers dört Olimpiyat altın madalyası kazanan ilk ve tek kadın unvanına sahip.

Tabii ki bu unvanı kazanmak tüm dünyada hâkim olan cinsiyetçi yaklaşımlar içerisinde bu kadar kolay olmadı.

17 yaşında girdiği ulusal bir yarışta rekor kırdı. 18 yaşına geldiğinde 4*100 bayrak yarışında beşincilik aldı.  Bir sonraki yarışı İkinci Dünya Savaşı nedeniyle 1948 yılında gerçekleşti. 1948 yılında Londra’da yapılan ilk olimpiyatta; Fanny 30 yaşında,7 yaşında oğlu ve 2 yaşında kızı olan bir ev kadınıydı. İlk çocuğunu eline aldığında dahi atletizm kariyerinin sonu olduğu varsayılmıştı. O dönemde, yaşça büyük atletler çok nadirdi ve bir annenin atlet olacağı düşünülemezdi. Eleştirmenler başarmak için çok yaşlı olduğunu öne sürerken, gazeteciler de sürekli yaşını sorguladı, diğerleri evinde çocuklarıyla kalmasını söyledi. Fanny o dönemi şöyle anlatıyor:

fanny blankers

“Çok kötü mektuplar aldım, insanlar benim çocuklarımla birlikte evde kalmam gerektiğini yazıyordu. Bir gazeteci koşmak için çok yaşlı olduğumu, evde kalmam ve çocuklarımla ilgilenmem gerektiğini yazdı. Londra’ya geldiğimde parmağımı ona doğrulttum ve dedim ki: “Sana göstereceğim.”

Sporcu, pistteki en yaşlı kadındı, haftada iki gün, günde iki saat eğitim aldı ve çocuklarıyla birlikte çalışmaya başladı.

 Ve Fanny  o gün geldiğinde sadece o gazeteciye değil, tüm dünyaya göstermişti.

1948 Londra Olimpiyatlarında, 100 metre (11.9 sn), 200 metre (24.4 sn), 80 metre engelli (11.2 sn), 4×100 bayrak yarışlarında birinci olunca, tüm dünyanın hayranlığını kazandı. O olimpiyat boyunca asla kaybetmedi Fanny. Başarısı Jesse Owens’ın başarısıyla eşleştirildi.

fanny blankers

Fanny Blankers, yarış sonrası.

Fanny’nin galibiyetlerinden önce, kadın sporcular çok ciddiye alınmayarak, küçümseyici bir şekilde değerlendirildi. Fanny ise bu küstahça tavrı anne ve ‘ev kadını’ sıfatlarıyla birlikte kadın sporcu kimliğiyle yok etti. Gazeteci Bill Guy onun bu başarısını şöyle değerlendirir:

‘’Fanny’nin atletizmdeki yeri sadece bir dizi olağanüstü performanstan ibaret değil. Onun yeri, en üst düzey atletizmde, kadının kabulünün gerçek başlangıcını sağlaması anlamında tarihseldir. Elde ettiği başarıların ötesinde tarihsel bir figürdür.’’

Şaşırtıcı performansı ve ezici toplumsal cinsiyet klişeleri ona ‘Uçan Ev Kadını’ unvanını kazandırdı. O sadece eleştirileri değil toplumsal cinsiyet kalıplarını da yıktı.

Kariyeri boyunca 12 Dünya, 5 Avrupa ve 58 Hollanda şampiyonluğunu etkileyici bir şekilde kazandı. 1955 yılında emekli olduktan sonra Hollanda Kadın Atletizm Takımı’nın kaptanı oldu. Uluslararası Atletizm Federasyonları Birliği tarafından Yüzyılın Kadın Sporcusu seçildi.

fanny blankers

Yapamayacağını söyleyenlerin yapamayacaklarını, kolayca yapacak kadar güçlü bir kadındı, Fanny.

“Tek yaptığım hızlı koşmak. İnsanların bunun için neden bu kadar çok uğraştıklarını anlamıyorum. ”

Anneliği yâda ev kadınlığını sınır olarak görmeyin. Sınırları çizen siz olmayabilirsiniz ama sınırları silmek sizlerin ellerinizde.

Uçmanız dileğiyle…

 

Kaynaklar:

Newsweek.com

Dailystar